Diagnoza ADHD u dzieci z wykorzystaniem wywiadu Young DIVA-5 jest usługą płatną – 1000 zł – 5 spotkań (nie ma dodatkowych opłat).
ADHD – co warto wiedzieć?
- ADHD (zespół nadpobudliwości psychoruchowej) w ICD-11 funkcjonuje jako zaburzenie neurorozwojowe – nie jest efektem złego wychowania, lenistwa dziecka czy braku dyscypliny.
- Kryteria rozpoznania wymagają, aby objawy nieuwagi, nadpobudliwości lub impulsywności wystąpiły przed 12. rokiem życia, utrzymywały się co najmniej 6 miesięcy i znacząco utrudniały funkcjonowanie w co najmniej dwóch środowiskach (np. w domu i w szkole).
- Pierwsze objawy można zauważyć już między 4. a 5. rokiem życia, jednak diagnozę najczęściej rozpoczyna się między 6. a 12. rokiem życia.
- Dzieci z ADHD mogą doświadczać trudności w nauce, zapamiętywaniu poleceń oraz organizacji i planowaniu zadań szkolnych.
- Kluczowe w diagnozie jest indywidualne podejście – ocena, czy objawy wykraczają poza normy dla danego wieku i poziomu rozwoju oraz czy negatywnie wpływają na codzienne funkcjonowanie dziecka.
- Odpowiednio dobrane wsparcie – psychoedukacja rodziców, terapia psychologiczna, trening umiejętności, a w razie potrzeby farmakoterapia – realnie poprawia funkcjonowanie dziecka w szkole i w relacjach z rówieśnikami.
Objawy ADHD według ICD-11
1. Nieuwaga – objawy mogą obejmować:
- trudności z utrzymaniem koncentracji na zadaniach szkolnych i domowych,
- popełnianie błędów wynikających z niedbałego wykonywania zadań,
- trudności z organizacją i planowaniem nauki,
- częste gubienie przyborów szkolnych i rzeczy osobistych,
- problemy z zapamiętywaniem poleceń i codziennych obowiązków,
- łatwe rozpraszanie się bodźcami zewnętrznymi lub własnymi myślami.
2. Nadpobudliwość i impulsywność – do typowych objawów należą:
- nadmierna ruchliwość, bieganie w sytuacjach, w których jest to niewłaściwe,
- trudność w spokojnym siedzeniu w ławce, „wiercenie się”,
- wykrzykiwanie odpowiedzi zanim pytanie zostanie zadane do końca,
- przerywanie innym, wtrącanie się do rozmów i zabaw,
- trudność z czekaniem na swoją kolej w grach lub rozmowie,
- działanie bez zastanowienia się nad konsekwencjami.
Dla kogo?
Dla dzieci oraz ich opiekunów, którzy zauważają u dziecka nasilone objawy:
- nieuwagi (np. częste popełnianie błędów, łatwe rozpraszanie się, gubienie przyborów szkolnych czy trudności z organizacją nauki),
- nadpobudliwości (np. nadmierną ruchliwość, trudności z siedzeniem nieruchomo w ławce, ciągłe bieganie),
- impulsywności (np. wykrzykiwanie odpowiedzi przed końcem pytania, przerywanie innym, trudność z czekaniem na swoją kolej).
Co daje?
Diagnostyka w kierunku rozpoznania zespołu nadpobudliwości psychoruchowej pozwala potwierdzić lub wykluczyć występowanie tego zaburzenia u dziecka lub nastolatka. W pierwszym przypadku pomaga zrozumieć, że jego zachowanie może w dużej mierze wynikać z dysfunkcji poznawczych i specyfiki pracy mózgu, a nie ze złej woli czy braku dyscypliny. Umożliwia to wdrożenie indywidualnego wsparcia, takiego jak: psychoedukacja dla rodziców, terapia psychologiczna ukierunkowana na regulację emocji i poprawę koncentracji oraz – w razie potrzeby – leczenie farmakologiczne wspomagające pracę mózgu.
Dzięki rzetelnemu procesowi diagnostycznemu, obejmującemu ocenę psychologiczną i lekarską, można dobrać metody, które pomogą dziecku lepiej radzić sobie z wymaganiami szkolnymi i budować zdrowsze relacje z rówieśnikami. Rozpoznanie otwiera drogę do stworzenia dziecku ustrukturyzowanego środowiska, które ułatwi mu codzienne funkcjonowanie i wykorzystanie własnego potencjału.
W przypadku niepotwierdzenia się diagnozy ADHD, diagnosta wydaje zalecenia do dalszego działania w kierunku zrozumienia obserwowanych i zgłaszanych trudności u dziecka lub nastolatka oraz – jeśli jest taka potrzeba – dobiera właściwe metody dalszej diagnozy, wsparcia systemu rodzinnego.
Jak wygląda badanie?
Diagnoza ADHD u dzieci i młodzieży przebiega w 4 etapach:
Etap 1 – konsultacja wstępna z rodzicami/opiekunami. Spotkanie 50 min.
Pogłębiony wywiad rozwojowy dotyczący funkcjonowania dziecka od najmłodszych lat – edukacji, relacji rówieśniczych oraz wczesnych trudności z koncentracją, organizacją i regulacją emocji.
Etap 2 – konsultacja z dzieckiem. Spotkanie 50 min.
Rozmowa i obserwacja dziecka dostosowana do jego wieku i etapu rozwoju, pozwalająca ocenić jego funkcjonowanie, sposób komunikacji oraz radzenie sobie z codziennymi trudnościami.
Etap 3 – kwestionariusz Young-DIVA 5. 3 spotkania.
Ustrukturyzowany wywiad diagnostyczny przeprowadzany z rodzicami/opiekunami. Systematycznie sprawdza objawy nieuwagi oraz nadpobudliwości i impulsywności, a także ich wpływ na naukę, relacje z rówieśnikami i codzienne funkcjonowanie dziecka.
Etap 4 – omówienie wyników i odbiór opinii psychologicznej. Spotkanie 30 min.
Podsumowanie procesu diagnostycznego – informacja, czy kryteria ADHD zostały spełnione, wraz z zaleceniami dotyczącymi dalszego wsparcia dziecka.
Diagnoza psychologiczna nie jest tożsama z rozpoznaniem medycznym, dlatego po zakończeniu procesu warto udać się z dzieckiem do psychiatry dziecięcego, który – na podstawie opinii i oceny klinicznej – może postawić diagnozę medyczną i, jeśli zajdzie taka potrzeba, zaproponować farmakoterapię.
Opinia zawiera wynik diagnozy oraz zalecenia dotyczące dalszego wsparcia dziecka lub nastolatka.